BCAM Emakumeak Zientzian 2026 ekimenean parte hartzen du, zientziako emakumeen talentua ikusarazteko

• BCAMek beste behin ere bat egin du Emakumeak Zientzian ekimenarekin. Ekimen kolektibo honen helburua da zientzian emakumeek duten rola azpimarratzea, neska eta gazteen artean bokazio zientifikoak sustatzea eta ekosistema zientifiko inklusiboago eta berdinzaleago baterantz aurrera egitea.
• Ekimen honen baitan, BCAMeko emakume ikertzaileek dibulgazio-jarduera ugaritan parte hartu dute, hezkuntza-zentroei eta publiko orokorrari zuzenduta. Jarduera horietan, beren esperientzia profesionala, matematikaren arloko ibilbide akademikoa eta zientzialari gisa duten eguneroko lana partekatu dituzte. Hitzaldien, tailerren eta topaketen bidez, ikertzaileek erreferente femeninoek diziplina zientifiko eta teknologikoetan duten garrantzia azpimarratu dute.

BCAMen parte-hartzea Emakumeak Zientzian ekimenean zentroak genero-berdintasunarekin eta ikerketan talentu anitza sustatzeko duen etengabeko konpromisoaren parte da. BCAMek aktiboki lan egiten du ingurune bidezkoagoak sortzeko eta zientzia gizartera hurbiltzeko, estereotipoak apurtzen lagunduz eta matematikak zein ikerketa emakumeentzat ere badirela erakutsiz.

Emakumeak Zientzian Euskal Autonomia Erkidegoko ekosistema zientifiko eta hezitzaileko hainbat eragilek bultzatutako ekimena da, eta urtero zientziaren dibulgazioarekin eta genero-berdintasunarekin konprometitutako erakunde berriak batzen ditu. BCAMen inplikazioak zientzia ireki, eskuragarri eta sozialki arduratsu baten aldeko konpromisoa indartzen du.

EKIMENAREN BAITAN BCAMEN JARDUERAK

• Luz Roncalek (Group Leader, Ikerbasque Research Associate Professor Analisian Harmonikoan) “Women Scientists of Yesterday and Today” jardueran parte hartu zuen Bilbon.

Women Scientists of Yesterday and Today Emakumeak Zientzian programako jarduerarik berezienetako bat da. Iragana eta oraina lotzen dituen ekitaldia da, zientzian emakumeek izan duten eta duten rola ikusarazteko. Bizkaiko ikerketa-zentroetan lanean ari diren bost zientzialarik Ensanche eraikineko agertokira igoko dira beren esperientzia profesionala partekatzeko eta modu hurbil eta ulergarrian azaltzeko gaur egun zertan ari diren ikertzen eta nolakoa den haien egunerokoa zientzialari gisa.

Horrez gain, bakoitzak iraganeko emakume zientzialari edo teknologo bati omenaldia egingo dio, funtsezko ekarpenak egin zituzten baina denbora luzez ikusezin egon diren figura garrantzitsuak berreskuratuz. Haien bizitza eta aurkikuntzen istorioen bidez, jarduerak dibulgazio zientifikoa eta memoria kolektiboa uztartzen ditu.

Azken finean, Women Scientists of Yesterday and Today aitorpen- eta justizia-ekintza bat da: bidea ireki zuten emakumeentzako omenaldia eta gaur egun ezagutza eraikitzen jarraitzen dutenak ikusarazteko leiho bat.

• Ana Fernández Navamuelek (Ikertzaile postdoktorala, Mathematical Design, Modelling and Simulations) Emakumeak Zientzian ekimenean parte hartzen du “Turbine Detectives” jarduerarekin, ORE4CITIZENS proiektuaren barruan.

Parte-hartzaileek goiz oso bat emango dute itsasoko aerosorgailuek ere “lesio” ezkutuak izan ditzaketela aztertzen. Adibideen eta matematika ardatz duten jarduera praktikoen bidez, ikasiko dute egitura horiek —itsasertzetik ehunka kilometrora kokatuta eta baldintza muturrekoen eraginpean— etengabeko monitorizazioa behar dutela arazoak larri bihurtu aurretik hautemateko.

Tailerrean zehar, ikasleek ikerketa-prozesuaren gidaritza hartuko dute hiru fasetan:

1. Esperimentatzea: aerosorgailu flotatzaileen simulagailuekin lan egiten duen ingeniari baten rolean jartzea.

2. Ikuskatzea: aerosorgailu multzoak aztertzea, horietako batzuek matxura ezkuturen bat dutela kontuan hartuta.

3. Diagnostikatzea: behaketa eta arazo matematikoen ebazpena erabiliz arazoaren jatorria identifikatzea, itsas organismoek eragindako pisu gehiegitik hasi eta osagai solteak edo amarratze-sistema apurtuak arte.

Esperientzia honen bidez, parte-hartzaileek modu erakargarri eta eskuragarrian ezagutuko dute nola laguntzen duten zientziak, teknologiak eta matematikak energia garbiaren sortzaile handiak mantentzen. Halaber, ulertuko dute aldaketa txikiek —bibrazio arinek edo ia hautemanezinak diren inklinazioek, esaterako— funtsezkoak izan daitezkeela hutsegite handiak saihesteko.

• Irene Gonzálvez Martínezek (Ikertzaile postdoktorala, Analisian Harmonikoa) eta Eva Zabala Sanz de Galdeanok (Ikerketa Teknikaria, Estatistika Konputazionala eta Aplikatua) Escape Room jarduera batekin parte hartuko dute Emakumeak Zientzian ekimenean.

Ausartzen al zara ikerketa-talde bateko kide izatera egun batez? Escape room honetan, parte-hartzaileek erronka fisiko eta estatistiko batzuk gainditu beharko dituzte BCAMen misterio ezkutuak argitzeko. Desagertutako ikerketa-ildoak aurkitu beharko dituzte, eta horretarako aurrera egiten eta hurrengo fasea desblokeatzen lagunduko dieten erronka zientifikoak gainditu.

Logika-arazoekin eta benetako datuetan oinarritutako enigmekin lan eginez, parte-hartzaileek matematikak eguneroko egoeretan nola aplikatzen diren ikasiko dute.

• Eva Zabala Sanz de Galdeanok (Ikerketa Teknikaria, Estatistika Konputazionala eta Aplikatua) Emakumeak Zientzian ekimenean parte hartuko du, halaber, “Back to School” programaren barruan emango duen hitzaldi batekin.

Ikerketa-zentro desberdinetako emakume zientzialari eta teknologoak ikastetxeetara itzultzen dira ikasleei beren lana gerturatzeko, beren jarduera profesionala ezagutarazteko eta belaunaldi gazteenen artean bokazio zientifiko eta teknologikoak pizteko.